قانون اساسنامه بنیاد شهید انقلاب اسلامی
جزئیات قانون
جزئیات متن قانون
قانون اساسنامه بنیاد شهید انقلاب اسلامی
فصل اول - کلیات
ماده 1 - بنیاد شهید انقلاب اسلامی - که از این پس دراین اساسنامه به اختصار
"بنیاد" نامیده می‌شود - نهادی است انقلابی که در اجرای فرمان‌رهبر کبیر و
بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی رضوان‌ا... تعالی‌علیه در تاریخ
1358.12.22 تأسیس شده و دارای شخصیت حقوقی‌و استقلال مالی و اداری است و امور آن
طبق مقررات و قوانین مربوط به نهادهای عمومی غیر دولتی و در چهارچوب این اساسنامه
و آئین‌نامه‌های‌مربوطه زیر نظر رئیس جمهور و نظارت عالیه مقام معظم رهبری اداره
می‌شود.
ماده 2 - مدت فعالیت بنیاد از تاریخ تأسیس نامحدود است. انحلال یا خاتمه آن با
نظر مقام معظم رهبری می‌باشد.
فصل دوم - اهداف و وظایف
ماده 3 - اهداف بنیاد عبارتند از:
1 - احیاء، حفظ و ترویج فرهنگ شهادت در جامعه
2 - زنده نگهداشتن یاد و نام شهیدان انقلاب اسلامی و حفظ آثار آنها
3 - تجلیل، تکریم ، صیانت و حمایت از خانواده‌های معظم شاهد
4 - تلاش برای استفاده از امکانات عمومی جامعه و نظام و نیز بهره‌گیری از سرمایه و
دارایی بنیاد برای رشد و اعتلای مادی و معنوی خانواده‌های‌معظم شاهد
ماده 4 - منظور از شهید در این قانون ، کسی است که جان خود را در راه انقلاب
اسلامی و حفظ دستاوردهای آن و یا دفاع از کیان جمهوری اسلامی‌ایران در مقابل
تهدیدات و تجاوزات دشمن و عوامل ضد انقلاب و اشرار نثار نموده و یا می‌نماید.
ضوابط تعیین مصادیق عملی شهید و خانواده‌های شاهد بموجب آیین‌نامه‌ای خواهد بود
که توسط بنیاد و ستادکل نیروهای مسلح و وزارت اطلاعات‌تهیه و به تصویب هیأت وزیران
می‌رسد.
تبصره - کلیه کسانی که تا تاریخ تصویب این قانون توسط بنیاد، شهید شناخته شده‌اند
همچنان شهید محسوب خواهند شد.
ماده 5 - اهم وظایف بنیاد علاوه بر اجرا و پیگیری دستورات و فرمانهای حضرت امام
خمینی رضوان‌الله تعالی علیه در رابطه با خانواده‌های معظم‌شاهد، از جمله فرمان ده
ماده‌ای مورخ 1358.12.22 عبارتند از:
الف - در قبال شهادت:
برنامه‌ریزی و تلاش به منظور تبیین مفهوم و فلسفه جهاد و شهادت و ایثار، احیا،
حفظ و ترویج فرهنگ و روحیه شهادت طلبی در جامعه به عنوان‌والاترین ارزش الهی از
طریق:
1- بسیج کلیه امکانات نظام و جامعه اسلامی به ویژه نهادهای فرهنگی، اجتماعی، هنری،
آموزشی و وسایل ارتباط جمعی
2- شناسایی و تقویت و ترویج عوامل و موجبات رشد و توسعه فرهنگ شهادت‌طلبی
3- بررسی و شناسایی عوامل بازدارنده و مخرب فرهنگ شهادت و ایثارگری و تلاش در
امحاء و رفع آنها
ب - در قبال شهید:
برنامه‌ریزی و تلاش برای تجلیل و تکریم از مقام والای شهدا و بزرگداشت و زنده
نگهداشتن یاد و خاطره آنان از طریق:
1- برگزاری مراسم یادبود با الهام از مکتب عاشورای حسینی و بااستفاده از مناسبتهای
ملی و مذهبی.
2- حفظ قداست و منزلت گلزار شهدا و محور قراردادن این مراکز در برگزاری مراسم رسمی
و مردمی و پیگیری مرمت و ارایه خدمات شایسته به‌مراکز مذکور توسط شهرداریها و سایر
نهادهای ذیربط براساس ضوابطی که بنیاد اعلام می‌کند.
3- پیگیری نامگذاری معابر، میادین، مراکز فرهنگی، اجتماعی و سایر اماکن عمومی و
ملی به‌نام مبارک شهدا و نصب یادمانها از طریق‌دستگاههای ذیربط.
4- جمع‌آوری و حفظ و نگهداری و معرفی آثار فرهنگی، ادبی، هنری، وصایا و دیگر آثار
شهدا.
5- تشویق و ترغیب و حمایت از جامعه فرهنگی، آموزشی، هنری و اندیشمندان، ادبا و
نویسندگان در ثبت، تبیین و معرفی ویژگیها، سیره معنوی‌و فضایل اسوه‌های شهادت و
ایثار.
ج - در قبال خانواده‌های شاهد:
برنامه‌ریزی و تلاش برای صیانت و رشد و اعتلای مادی و معنوی خانواده‌های شاهد در
زمینه‌های:
1- امور فرهنگی - آموزشی
- پیگیری و نظارت امور فرهنگی، تربیتی و آموزشی فرزندان شاهد و زمینه‌سازی رشد و
تعالی فکری، روحی، اخلاقی و تحصیلی آنها از طریق:
- تهذیب و کسب معنویت اسلامی و ارتقای معرفت دینی و بهره‌ورکردن استعدادهای الهی
آنان.
- نظارت درجهت ایجاد تسهیلات لازم برای ارتقای علمی، تحقیقی، آموزشی و مهارتهای
فکری و تخصصی و پرورش جسمی فرزندان شاهد در تمام‌مراحل و مقاطع تحصیلی به بهترین
وجه با همکاری مراجع ذیربط.
- تقویت روحیه خدمت به "اسلام ناب محمدی" در خانواده‌های معظم شاهد.
- ارائه خدمات فرهنگی و آموزشی به والدین و همسران شاهد با همکاری مراجع ذیربط.
2- امور معیشتی و رفاهی
تلاش در جهت خود اتکایی اقتصادی و تأمین اجتماعی و رفاهی خانواده‌های شاهد از
قبیل:
- فراهم‌سازی تسهیلات و ارایه حمایتهای لازم و آموزشهای تخصصی، فنی و حرفه‌ای و
نیز جلب مشارکت کلیه سازمانها و دستگاههای ذیربط جهت‌ایجاد اشتغال مفید برای
خانواده‌های شاهد.
- تأمین و پرداخت حقوق، مستمری و مزایای خانواده‌های شاهد مشمول و دارای شرایط در
چهارچوب قوانین، مقررات و ضوابط مربوط.
- تأمین مسکن همسر و فرزندان تحت پوشش فاقد مسکن و یا دارای مسکن نامناسب با کمک
خانواده شاهد و مراجع ذیربط.
- تأمین خدمات درمانی همسر، فرزندان و والدین شاهد تحت پوشش با همکاری دستگاههای
ذیربط.
- ارایه خدمات و تسهیلات در زمینه ازدواج فرزندان و همسران شاهد.
- پیگیری و انجام اقدامات ممکن درجهت ارایه خدمات و تسهیلات و مساعدتهای لازم به
والدین معظم شاهد.
3- امور حقوقی و قضایی
تلاش درجهت حل و فصل امور حقوقی و قضایی خانواده‌های شاهد با همکاری مراجع ذیربط
از طریق:
- پیشنهاد و همکاری با مراجع قضایی در تعیین، نصب و عزل قیم و امین و مراقبت بر
اعمال آنها، همچنین مراقبت بر اعمال اولیا، اوصیا، قیمها و‌حضانت‌کنندگان از صغار
شاهد و رسیدگی به اختلافها در امر حضانت فرزندان و ارایه راه حل به محاکم.
- مساعدت و همکاری با مراجع ذیربط درجهت تبدیل و تغییر در اموال و دارایی صغار
شاهد در راستای مصالح و غبطه آنان برحسب موازین شرعی و‌درصورت لزوم پیگیری به
منظور حل و فصل اختلافات مربوط تا صدور حکم قطعی.
- درخواست تنفیذ وصیتنامه عادی شهدا ازمحاکم ذیصلاح و پیگیری امور مربوط به
انحصار وراثت و مراقبت بر احصار و تحریم ماترک شاهد و تقویم‌و نگهداری حساب اموال
صغار و محجورین و معاضدت حقوقی و قضایی خانواده‌های شاهد درصورت ضرورت.
- شرکت کارشناسان حقوقی بنیاد در محاکم ذیصلاح به منظور وکالت خانواده‌های محترم
شاهد در دعاوی مربوطه بنا به درخواست آنان.
4- امور اقتصادی
- اداره و بهره‌برداری مطلوب از اموال و داراییهای تحت پوشش بنیاد.
- بکارگیری مطلوب پس‌اندازها، اموال و داراییهای فرزندان شاهد - که دراختیار بنیاد
است - برای تأمین آینده اقتصادی آنها و جلوگیری از کاهش ارزش‌داراییها.
تبصره - ضوابط تنظیم و صدور احکام کارگزینی و تشخیص افراد تحت تکفل شاهد بموجب
آیین‌نامه‌ای خواهد بود که توسط بنیاد و سازمان امور‌اداری و استخدامی تهیه و
به‌تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.
فصل سوم - اموال، داراییها و منابع مالی
ماده 6 - اموال و داراییهای بنیاد عبارت است از:
1- کلیه اموال منقول و غیرمنقول، سهام، اوراق بهادار، وجوه نقد و دیگر داراییهایی
که به حکم محاکم به تملک بنیاد درآمده یا در می‌آید.
2- کلیه اموال، داراییهایی که از طرف دولت دراختیار بنیاد قرار می‌گیرد.
3- اموال و داراییهایی که از طرف اشخاص حقیقی و حقوقی به بنیاد اهدا می‌شود.
ماده 7 - منابع مالی بنیاد عبارتند از:
1- کمکهای مقام معظم رهبری.
2- کمکها و اعتبارات مصوب در بودجه عمومی کشور.
3- درآمدهای حاصل از فعالیتهای اقتصادی بنیاد.
4- هدایا و کمکهای اشخاص حقیقی و حقوقی.
فصل چهارم - ارکان
ماده 8 - ارکان بنیاد عبارتند از:
1- هیأت امنا
2- نماینده ولی‌فقیه در بنیاد (درصورت معرفی معظم‌له)
3- رئیس بنیاد
ماده 9 - هیأت امنای بنیاد مرکب از هفت نفر به‌شرح زیر است:
- رییس جمهور به عنوان رییس هیأت امنا
- نماینده ولی‌فقیه در بنیاد (درصورت تعیین)
- رییس بنیاد
- یک نفر از وزراء فرهنگی به انتخاب رئیس جمهور
- رییس سازمان برنامه و بودجه.
- دو نفر از شخصیتها و افراد بصیر در امور فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی ازمیان
خانواده شهدا به پیشنهاد بنیاد و تایید رئیس جمهور
تبصره - رییس بنیاد دبیر هیأت امنا خواهد بود.
ماده 10 - وظایف و اختیارات هیأت امنا به شرح زیر است:
1- پیگیری اوامر و رهنمودهای ابلاغی مقام معظم رهبری
2- تصویب خط مشی‌ها و سیاستهای کلی
3- تصویب برنامه و بودجه سالانه
4- تصویب صورت حساب عملکرد سالانه
5- ارایه گزارش عملکرد سالانه بنیاد به مقام معظم رهبری و کسب رهنمودهای لازم
6- تصویب سایر موضوعاتی که توسط رئیس بنیاد برای تحقق اهداف بنیاد ارایه می‌شود
ماده 11 - اهم وظایف نماینده ولی فقیه درصورت تعیین به شرح زیر می‌باشد:
1 - پیشنهاد سیاستهای لازم برای حفظ و ترویج فرهنگ شهادت‌طلبی و ایثار در جامعه،
جهت تصویب به هیأت امناء.
2 - برنامه‌ریزی امور فرهنگی خانواده‌های شاهد و حفظ و تعمیق و ترویج فرهنگ شهادت
و ایثار در جامعه و نظارت بر اجرای آن.
3 - تطبیق دستورالعملها و آیین‌نامه‌های داخلی با موازین شرعی و رهنمودهای ابلاغی
مقام معظم رهبری.
4 - اعمال اختیارات شرعی تفویض شده از سوی مقام معظم رهبری.
5 - سیاستگزاری نحوه اداره و اتخاذ تصمیم در رابطه با نحوه اداره و مصرف درآمدهای
حاصله از فروش آن قسمت از اموال و املاک بنیاد و فعالیتهای‌اقتصادی سازمانهای
وابسته که شرعا تصرف در آنها با اذن ولی فقیه می‌باشد براساس رهنمودهای مقام معظم
رهبری مدظله در جهت تحقق اهداف‌عالیه بنیاد.
6 - ارایه برنامه‌های عقیدتی - سیاسی جهت رشد و ارتقاء خصوصیات فکری و اخلاقی
خدمتگزاران خانواده‌های شاهد و ارتقاء جو معنوی بنیاد.
7 - نظارت بر حسن جریان امور بنیاد.
ماده 12 - رئیس بنیاد بالاترین مقام اجرایی بنیاد است که به پیشنهاد رئیس‌جمهور و
تایید مقام معظم رهبری با حکم رئیس‌جمهور به‌مدت چهار‌سال منصوب و مسوولیت اداره
امور بنیاد و اجرای برنامه‌ها را برعهده خواهد داشت و اهم وظایف او به شرح زیر
است:
1- تهیه، تدوین و پیشنهاد خط مشی‌ها و سیاستهای اجرایی، برنامه و بودجه سالانه،
صورتهای مالی و گزارش عملکرد سالانه بنیاد به هیأت امنا برای‌اقدام لازم.
2- تنظیم و تدوین آیین‌نامه‌های لازم و همچنین پیشنهاد اصلاح تشکیلات جهت تصویب به
مراجع ذیربط.
3- نمایندگی بنیاد در کلیه امور حقوقی و نزد کلیه مراجع اعم از قضایی، اداری و
قانونگذاری و طرح و اقامه دعاوی و دفاع و جوابگویی به هرگونه‌دعاوی حقوقی، جزایی و
اداری به طرفیت از بنیاد و انجام سایر فعالیتهای لازم برای استیفای حقوق بنیاد با
حق تعیین وکیل یا نماینده و تفویض‌اختیارات لازم به‌آنان برای انجام امور محول.
4- انجام کلیه امور مالی، اداری، فرهنگی و اجتماعی، ازجمله عزل و نصب مدیران و
صدور دستورالعملها و بخشنامه‌های لازم همچنین گشایش انواع‌حسابهای بانکی، انجام هر
نوع معامله و هرگونه ارتباط با مؤسسات و سازمانهای دولتی، غیردولتی و اشخاص حقیقی
یا حقوقی و ایجاد واحدهای‌جدید یا انحلال و تجزیه یا ادغام واحدهای تابع بنیاد که
ضروری تشخیص داده شده است با رعایت قوانین و مقررات مربوط.
فصل پنجم - امور مالی و اداری
ماده 13 - بودجه تفصیلی بنیاد هر سال براساس اعتبارات و کمکهای مصوب از محل بودجه
کل کشور و سایر منابع یادشده در ماده (7) این‌اساسنامه تنظیم و پس از تصویب هیأت
امنا به‌مورد اجرا گذارده می‌شود.
تبصره - اعتبارات مربوط به بودجه عمومی هرسال در قالب طرح و برنامه و به‌صورت کمک
در بودجه کل کشور منظور می‌شود.
ماده 14 - امور مالی و معاملاتی بنیاد تابع آیین‌نامه خاصی است که ظرف (3) ماه از
تاریخ تصویب این اساسنامه توسط رئیس بنیاد تهیه و‌به‌تصویب هیأت وزیران خواهد
رسید.
ماده 15 - مقررات اداری و استخدامی بنیاد ظرف (3) ماه پس از تصویب این اساسنامه
در چهارچوب قانون نظام هماهنگ پرداخت بنا به پیشنهاد‌مشترک بنیاد و سازمان امور
اداری و استخدامی کشور به‌تصویب هیأت وزیران می‌رسد.
ماده 16 - کلیه قوانین و مقررات مغایر با این اساسنامه لغو می‌گردد.
تاریخ تصویب 1377.2.27
تاریخ تایید شورای نگهبان 1377.3.6
فصل اول - کلیات
ماده 1 - بنیاد شهید انقلاب اسلامی - که از این پس دراین اساسنامه به اختصار
"بنیاد" نامیده می‌شود - نهادی است انقلابی که در اجرای فرمان‌رهبر کبیر و
بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران حضرت امام خمینی رضوان‌ا... تعالی‌علیه در تاریخ
1358.12.22 تأسیس شده و دارای شخصیت حقوقی‌و استقلال مالی و اداری است و امور آن
طبق مقررات و قوانین مربوط به نهادهای عمومی غیر دولتی و در چهارچوب این اساسنامه
و آئین‌نامه‌های‌مربوطه زیر نظر رئیس جمهور و نظارت عالیه مقام معظم رهبری اداره
می‌شود.
ماده 2 - مدت فعالیت بنیاد از تاریخ تأسیس نامحدود است. انحلال یا خاتمه آن با
نظر مقام معظم رهبری می‌باشد.
فصل دوم - اهداف و وظایف
ماده 3 - اهداف بنیاد عبارتند از:
1 - احیاء، حفظ و ترویج فرهنگ شهادت در جامعه
2 - زنده نگهداشتن یاد و نام شهیدان انقلاب اسلامی و حفظ آثار آنها
3 - تجلیل، تکریم ، صیانت و حمایت از خانواده‌های معظم شاهد
4 - تلاش برای استفاده از امکانات عمومی جامعه و نظام و نیز بهره‌گیری از سرمایه و
دارایی بنیاد برای رشد و اعتلای مادی و معنوی خانواده‌های‌معظم شاهد
ماده 4 - منظور از شهید در این قانون ، کسی است که جان خود را در راه انقلاب
اسلامی و حفظ دستاوردهای آن و یا دفاع از کیان جمهوری اسلامی‌ایران در مقابل
تهدیدات و تجاوزات دشمن و عوامل ضد انقلاب و اشرار نثار نموده و یا می‌نماید.
ضوابط تعیین مصادیق عملی شهید و خانواده‌های شاهد بموجب آیین‌نامه‌ای خواهد بود
که توسط بنیاد و ستادکل نیروهای مسلح و وزارت اطلاعات‌تهیه و به تصویب هیأت وزیران
می‌رسد.
تبصره - کلیه کسانی که تا تاریخ تصویب این قانون توسط بنیاد، شهید شناخته شده‌اند
همچنان شهید محسوب خواهند شد.
ماده 5 - اهم وظایف بنیاد علاوه بر اجرا و پیگیری دستورات و فرمانهای حضرت امام
خمینی رضوان‌الله تعالی علیه در رابطه با خانواده‌های معظم‌شاهد، از جمله فرمان ده
ماده‌ای مورخ 1358.12.22 عبارتند از:
الف - در قبال شهادت:
برنامه‌ریزی و تلاش به منظور تبیین مفهوم و فلسفه جهاد و شهادت و ایثار، احیا،
حفظ و ترویج فرهنگ و روحیه شهادت طلبی در جامعه به عنوان‌والاترین ارزش الهی از
طریق:
1- بسیج کلیه امکانات نظام و جامعه اسلامی به ویژه نهادهای فرهنگی، اجتماعی، هنری،
آموزشی و وسایل ارتباط جمعی
2- شناسایی و تقویت و ترویج عوامل و موجبات رشد و توسعه فرهنگ شهادت‌طلبی
3- بررسی و شناسایی عوامل بازدارنده و مخرب فرهنگ شهادت و ایثارگری و تلاش در
امحاء و رفع آنها
ب - در قبال شهید:
برنامه‌ریزی و تلاش برای تجلیل و تکریم از مقام والای شهدا و بزرگداشت و زنده
نگهداشتن یاد و خاطره آنان از طریق:
1- برگزاری مراسم یادبود با الهام از مکتب عاشورای حسینی و بااستفاده از مناسبتهای
ملی و مذهبی.
2- حفظ قداست و منزلت گلزار شهدا و محور قراردادن این مراکز در برگزاری مراسم رسمی
و مردمی و پیگیری مرمت و ارایه خدمات شایسته به‌مراکز مذکور توسط شهرداریها و سایر
نهادهای ذیربط براساس ضوابطی که بنیاد اعلام می‌کند.
3- پیگیری نامگذاری معابر، میادین، مراکز فرهنگی، اجتماعی و سایر اماکن عمومی و
ملی به‌نام مبارک شهدا و نصب یادمانها از طریق‌دستگاههای ذیربط.
4- جمع‌آوری و حفظ و نگهداری و معرفی آثار فرهنگی، ادبی، هنری، وصایا و دیگر آثار
شهدا.
5- تشویق و ترغیب و حمایت از جامعه فرهنگی، آموزشی، هنری و اندیشمندان، ادبا و
نویسندگان در ثبت، تبیین و معرفی ویژگیها، سیره معنوی‌و فضایل اسوه‌های شهادت و
ایثار.
ج - در قبال خانواده‌های شاهد:
برنامه‌ریزی و تلاش برای صیانت و رشد و اعتلای مادی و معنوی خانواده‌های شاهد در
زمینه‌های:
1- امور فرهنگی - آموزشی
- پیگیری و نظارت امور فرهنگی، تربیتی و آموزشی فرزندان شاهد و زمینه‌سازی رشد و
تعالی فکری، روحی، اخلاقی و تحصیلی آنها از طریق:
- تهذیب و کسب معنویت اسلامی و ارتقای معرفت دینی و بهره‌ورکردن استعدادهای الهی
آنان.
- نظارت درجهت ایجاد تسهیلات لازم برای ارتقای علمی، تحقیقی، آموزشی و مهارتهای
فکری و تخصصی و پرورش جسمی فرزندان شاهد در تمام‌مراحل و مقاطع تحصیلی به بهترین
وجه با همکاری مراجع ذیربط.
- تقویت روحیه خدمت به "اسلام ناب محمدی" در خانواده‌های معظم شاهد.
- ارائه خدمات فرهنگی و آموزشی به والدین و همسران شاهد با همکاری مراجع ذیربط.
2- امور معیشتی و رفاهی
تلاش در جهت خود اتکایی اقتصادی و تأمین اجتماعی و رفاهی خانواده‌های شاهد از
قبیل:
- فراهم‌سازی تسهیلات و ارایه حمایتهای لازم و آموزشهای تخصصی، فنی و حرفه‌ای و
نیز جلب مشارکت کلیه سازمانها و دستگاههای ذیربط جهت‌ایجاد اشتغال مفید برای
خانواده‌های شاهد.
- تأمین و پرداخت حقوق، مستمری و مزایای خانواده‌های شاهد مشمول و دارای شرایط در
چهارچوب قوانین، مقررات و ضوابط مربوط.
- تأمین مسکن همسر و فرزندان تحت پوشش فاقد مسکن و یا دارای مسکن نامناسب با کمک
خانواده شاهد و مراجع ذیربط.
- تأمین خدمات درمانی همسر، فرزندان و والدین شاهد تحت پوشش با همکاری دستگاههای
ذیربط.
- ارایه خدمات و تسهیلات در زمینه ازدواج فرزندان و همسران شاهد.
- پیگیری و انجام اقدامات ممکن درجهت ارایه خدمات و تسهیلات و مساعدتهای لازم به
والدین معظم شاهد.
3- امور حقوقی و قضایی
تلاش درجهت حل و فصل امور حقوقی و قضایی خانواده‌های شاهد با همکاری مراجع ذیربط
از طریق:
- پیشنهاد و همکاری با مراجع قضایی در تعیین، نصب و عزل قیم و امین و مراقبت بر
اعمال آنها، همچنین مراقبت بر اعمال اولیا، اوصیا، قیمها و‌حضانت‌کنندگان از صغار
شاهد و رسیدگی به اختلافها در امر حضانت فرزندان و ارایه راه حل به محاکم.
- مساعدت و همکاری با مراجع ذیربط درجهت تبدیل و تغییر در اموال و دارایی صغار
شاهد در راستای مصالح و غبطه آنان برحسب موازین شرعی و‌درصورت لزوم پیگیری به
منظور حل و فصل اختلافات مربوط تا صدور حکم قطعی.
- درخواست تنفیذ وصیتنامه عادی شهدا ازمحاکم ذیصلاح و پیگیری امور مربوط به
انحصار وراثت و مراقبت بر احصار و تحریم ماترک شاهد و تقویم‌و نگهداری حساب اموال
صغار و محجورین و معاضدت حقوقی و قضایی خانواده‌های شاهد درصورت ضرورت.
- شرکت کارشناسان حقوقی بنیاد در محاکم ذیصلاح به منظور وکالت خانواده‌های محترم
شاهد در دعاوی مربوطه بنا به درخواست آنان.
4- امور اقتصادی
- اداره و بهره‌برداری مطلوب از اموال و داراییهای تحت پوشش بنیاد.
- بکارگیری مطلوب پس‌اندازها، اموال و داراییهای فرزندان شاهد - که دراختیار بنیاد
است - برای تأمین آینده اقتصادی آنها و جلوگیری از کاهش ارزش‌داراییها.
تبصره - ضوابط تنظیم و صدور احکام کارگزینی و تشخیص افراد تحت تکفل شاهد بموجب
آیین‌نامه‌ای خواهد بود که توسط بنیاد و سازمان امور‌اداری و استخدامی تهیه و
به‌تصویب هیأت وزیران خواهد رسید.
فصل سوم - اموال، داراییها و منابع مالی
ماده 6 - اموال و داراییهای بنیاد عبارت است از:
1- کلیه اموال منقول و غیرمنقول، سهام، اوراق بهادار، وجوه نقد و دیگر داراییهایی
که به حکم محاکم به تملک بنیاد درآمده یا در می‌آید.
2- کلیه اموال، داراییهایی که از طرف دولت دراختیار بنیاد قرار می‌گیرد.
3- اموال و داراییهایی که از طرف اشخاص حقیقی و حقوقی به بنیاد اهدا می‌شود.
ماده 7 - منابع مالی بنیاد عبارتند از:
1- کمکهای مقام معظم رهبری.
2- کمکها و اعتبارات مصوب در بودجه عمومی کشور.
3- درآمدهای حاصل از فعالیتهای اقتصادی بنیاد.
4- هدایا و کمکهای اشخاص حقیقی و حقوقی.
فصل چهارم - ارکان
ماده 8 - ارکان بنیاد عبارتند از:
1- هیأت امنا
2- نماینده ولی‌فقیه در بنیاد (درصورت معرفی معظم‌له)
3- رئیس بنیاد
ماده 9 - هیأت امنای بنیاد مرکب از هفت نفر به‌شرح زیر است:
- رییس جمهور به عنوان رییس هیأت امنا
- نماینده ولی‌فقیه در بنیاد (درصورت تعیین)
- رییس بنیاد
- یک نفر از وزراء فرهنگی به انتخاب رئیس جمهور
- رییس سازمان برنامه و بودجه.
- دو نفر از شخصیتها و افراد بصیر در امور فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی ازمیان
خانواده شهدا به پیشنهاد بنیاد و تایید رئیس جمهور
تبصره - رییس بنیاد دبیر هیأت امنا خواهد بود.
ماده 10 - وظایف و اختیارات هیأت امنا به شرح زیر است:
1- پیگیری اوامر و رهنمودهای ابلاغی مقام معظم رهبری
2- تصویب خط مشی‌ها و سیاستهای کلی
3- تصویب برنامه و بودجه سالانه
4- تصویب صورت حساب عملکرد سالانه
5- ارایه گزارش عملکرد سالانه بنیاد به مقام معظم رهبری و کسب رهنمودهای لازم
6- تصویب سایر موضوعاتی که توسط رئیس بنیاد برای تحقق اهداف بنیاد ارایه می‌شود
ماده 11 - اهم وظایف نماینده ولی فقیه درصورت تعیین به شرح زیر می‌باشد:
1 - پیشنهاد سیاستهای لازم برای حفظ و ترویج فرهنگ شهادت‌طلبی و ایثار در جامعه،
جهت تصویب به هیأت امناء.
2 - برنامه‌ریزی امور فرهنگی خانواده‌های شاهد و حفظ و تعمیق و ترویج فرهنگ شهادت
و ایثار در جامعه و نظارت بر اجرای آن.
3 - تطبیق دستورالعملها و آیین‌نامه‌های داخلی با موازین شرعی و رهنمودهای ابلاغی
مقام معظم رهبری.
4 - اعمال اختیارات شرعی تفویض شده از سوی مقام معظم رهبری.
5 - سیاستگزاری نحوه اداره و اتخاذ تصمیم در رابطه با نحوه اداره و مصرف درآمدهای
حاصله از فروش آن قسمت از اموال و املاک بنیاد و فعالیتهای‌اقتصادی سازمانهای
وابسته که شرعا تصرف در آنها با اذن ولی فقیه می‌باشد براساس رهنمودهای مقام معظم
رهبری مدظله در جهت تحقق اهداف‌عالیه بنیاد.
6 - ارایه برنامه‌های عقیدتی - سیاسی جهت رشد و ارتقاء خصوصیات فکری و اخلاقی
خدمتگزاران خانواده‌های شاهد و ارتقاء جو معنوی بنیاد.
7 - نظارت بر حسن جریان امور بنیاد.
ماده 12 - رئیس بنیاد بالاترین مقام اجرایی بنیاد است که به پیشنهاد رئیس‌جمهور و
تایید مقام معظم رهبری با حکم رئیس‌جمهور به‌مدت چهار‌سال منصوب و مسوولیت اداره
امور بنیاد و اجرای برنامه‌ها را برعهده خواهد داشت و اهم وظایف او به شرح زیر
است:
1- تهیه، تدوین و پیشنهاد خط مشی‌ها و سیاستهای اجرایی، برنامه و بودجه سالانه،
صورتهای مالی و گزارش عملکرد سالانه بنیاد به هیأت امنا برای‌اقدام لازم.
2- تنظیم و تدوین آیین‌نامه‌های لازم و همچنین پیشنهاد اصلاح تشکیلات جهت تصویب به
مراجع ذیربط.
3- نمایندگی بنیاد در کلیه امور حقوقی و نزد کلیه مراجع اعم از قضایی، اداری و
قانونگذاری و طرح و اقامه دعاوی و دفاع و جوابگویی به هرگونه‌دعاوی حقوقی، جزایی و
اداری به طرفیت از بنیاد و انجام سایر فعالیتهای لازم برای استیفای حقوق بنیاد با
حق تعیین وکیل یا نماینده و تفویض‌اختیارات لازم به‌آنان برای انجام امور محول.
4- انجام کلیه امور مالی، اداری، فرهنگی و اجتماعی، ازجمله عزل و نصب مدیران و
صدور دستورالعملها و بخشنامه‌های لازم همچنین گشایش انواع‌حسابهای بانکی، انجام هر
نوع معامله و هرگونه ارتباط با مؤسسات و سازمانهای دولتی، غیردولتی و اشخاص حقیقی
یا حقوقی و ایجاد واحدهای‌جدید یا انحلال و تجزیه یا ادغام واحدهای تابع بنیاد که
ضروری تشخیص داده شده است با رعایت قوانین و مقررات مربوط.
فصل پنجم - امور مالی و اداری
ماده 13 - بودجه تفصیلی بنیاد هر سال براساس اعتبارات و کمکهای مصوب از محل بودجه
کل کشور و سایر منابع یادشده در ماده (7) این‌اساسنامه تنظیم و پس از تصویب هیأت
امنا به‌مورد اجرا گذارده می‌شود.
تبصره - اعتبارات مربوط به بودجه عمومی هرسال در قالب طرح و برنامه و به‌صورت کمک
در بودجه کل کشور منظور می‌شود.
ماده 14 - امور مالی و معاملاتی بنیاد تابع آیین‌نامه خاصی است که ظرف (3) ماه از
تاریخ تصویب این اساسنامه توسط رئیس بنیاد تهیه و‌به‌تصویب هیأت وزیران خواهد
رسید.
ماده 15 - مقررات اداری و استخدامی بنیاد ظرف (3) ماه پس از تصویب این اساسنامه
در چهارچوب قانون نظام هماهنگ پرداخت بنا به پیشنهاد‌مشترک بنیاد و سازمان امور
اداری و استخدامی کشور به‌تصویب هیأت وزیران می‌رسد.
ماده 16 - کلیه قوانین و مقررات مغایر با این اساسنامه لغو می‌گردد.
تاریخ تصویب 1377.2.27
تاریخ تایید شورای نگهبان 1377.3.6
