اظهارنظر کارشناسی درباره «لایحه حفاظت از خاک»

مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی نظر کارشناسی خود را دربارة «لایحه حفاظت از خاک» اعلام کرد.

به گزارش روابط عمومی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، دفتر امور زیربنایی این مرکز با بیان این مطلب که خاک کشور به لحاظ وضعیت طبیعی، اقلیمی و زمین شناسی خاص آن همواره در معرض تخریب های گوناگون بوده است، افزود: متاسفانه در دهه های اخیر به دلیل رشد سریع جمعیت و آرمان رسیدن به خودکفایی در تولید غذا و امنیت غذایی از سوی سیاستگذاران ، مدیریت نادرست و غیراصولی منابع خاک و اراضی به همراه بهره برداری های متکی به حصول سود سرشار در کوتاه مدت توسط بخش خصوصی، همگی وضعیت نسبتا بحرانی را در منابع خاک و اراضی کشور ایجاد کرده است. توجه به اهمیت موضوع و ضرورت شناخت توان و محدودیت های خاک در راستای مدیریت بهینه آن ، افزایش سطح مدیریت پایدار بر اراضی و رسیدن به استقلال ملی از لحاظ تامین نیازهای کشوری در امر کشاورزی، از الزامات مدیریت خاک کشور است.

این گزارش با عنایت به اهمیت مسائل مربوط به خاک و لزوم تدون قانون جامعی در این زمینه، تلاش دارد موضوع را مورد بررسی قرار داده و نکات کارشناسی را در خصوص لایحه دولت ارائه کند.

بیشترین رشد جمعیت در کشورهای در حال توسعه وجود دارد. میزان نیاز جهانی به غذا در فاصله سال های 2030-1990دو برابر شده وانتظار می رود این نیاز کشورهای جهان سوم، حدود 5/2 تا 3 برابر افزایش یابد. در نتیجه افزایش سریع جمعیت و محدودیت منابع خاک، سرانه زمین در کشورهای در حال توسعه به سرعت کاهش یافته است. با وجود این چالش ها جامعه بشری به منظور تامین غذا، چرخه های بازیافت ، تامین آب و ... به خاک نیازمند است. خاک به مثابه منبع ارزشمندی که بستر حیات شمرده شده و تعادلی پویا با هیدروسفر ، اتمسفر و لیتوسفر دارد. فعالیت های ناپایدار انسانی بر اثر ناآگاهی یا اگاهی نادرست می تواند به تخریب شدید خاک و هدر رفت این منبع ملی منتهی شود. بدین منظور پایش مستمر و دقیق منابع خاک با توجه به حساسیت های آن و تهدید فشارهای طبیعی و انسانی بسیار حائز اهمیت است، زیرا در اثر بی توجهی به قابلیت های خاک، کاهش کیفیت آب، تولید گازهای گلخانه ای ، گرم شدن تدریجی هوا، فقر ، سوء تغذیه، گرسنگی و مشکلات اقتصادی از پیامدهای طبیعی و متوالی آن است. علی رغم این مسائل ، مدیریت پایدار منابع خاک به عنوان سرمایه ملی، اغلب با محدودیت های بسیاری روبرو بوده است و ساختارهای مدیریتی مورد نیاز در طی این سالیان به مقدار کمی توسعه یافته اند.

فرآیندهای فیزیکی در اثر استفاده ناپایدار ، چون سله بستن، فشرده شدن خاک، فرسایش و فرآیندهای شیمیایی مانند از بین رفتن مواد غذایی بر اثر اسیدی و شور شدن خاک و فرآیندهای بیولوژیک مانند از دست رفتن مواد آلی خاک به همراه سایر عواملی چون خشکسالی ، تغییرات آب و هوایی و ... روند تخریب این سرمایه ملی را تشدید کرده است. ایران یکی از هفت کشور آسیایی است که بیشتری میزان هدر رفت خاک را دارد 20 درصد کاهش قابلیت تولید محصول نیز یکی دیگر از پیامدهای اتلاف منابع خاک در کشور به شمار می آید.

 

برچسب ها

اخبار پژوهشی، فرسایش و فرآیندهای شیمیایی، لایحه حفاظت از خاک، مدیریت خاک کشور، میزان نیاز جهانی به غذا